Skip to content
Muğla Dil Akademi Özel Eğiitm ve Rehabilitasyon Merkezi Tur.Tic.Ltd.Şti.
Telefon: 0542 209 86 06
Mail: yaninizdayiz@mugladilakademi.com
Muğla Dil AkademiMuğla Dil Akademi
  • BİZİ TANIYIN
    • Biz Kimiz ve Ne yapıyoruz?
    • Kadromuz
    • Galeri
    • İletişim
  • DESTEK EĞİTİM PROGRAMLARI
    • İşitme Yetersizliği
    • Dil ve Konuşma Bozuklukları
    • Zihinsel Yetersizlik
    • Özel Öğrenme Güçlüğü
    • Otizm Spektrum Bozukluğu
    • Bedensel Yetersizlik
  • TAMAMLAYICI EĞİTİM PROGRAMLARI
    • Disleksi Müdahale Programı
    • ETEÇOM
    • Floortime Eğitimi
    • NeuroSound
    • Mental Timer
    • Tomatis
    • Berard AIT
  • UYGULANAN TERAPİLER
    • Psikolojik Danışmanlık
    • Ergoterapi
    • Duyu Bütünleme
    • Oyun Terapisi
    • Hareket Eğitimi
  • TESTLER
Muğla Dil AkademiMuğla Dil Akademi
  • BİZİ TANIYIN
    • Biz Kimiz ve Ne yapıyoruz?
    • Kadromuz
    • Galeri
    • İletişim
  • DESTEK EĞİTİM PROGRAMLARI
    • İşitme Yetersizliği
    • Dil ve Konuşma Bozuklukları
    • Zihinsel Yetersizlik
    • Özel Öğrenme Güçlüğü
    • Otizm Spektrum Bozukluğu
    • Bedensel Yetersizlik
  • TAMAMLAYICI EĞİTİM PROGRAMLARI
    • Disleksi Müdahale Programı
    • ETEÇOM
    • Floortime Eğitimi
    • NeuroSound
    • Mental Timer
    • Tomatis
    • Berard AIT
  • UYGULANAN TERAPİLER
    • Psikolojik Danışmanlık
    • Ergoterapi
    • Duyu Bütünleme
    • Oyun Terapisi
    • Hareket Eğitimi
  • TESTLER

ABA (APPLIED BEHAVIOR ANALYSIS) NEDİR?

  • MDA
  • ABA (APPLIED BEHAVIOR ANALYSIS) NEDİR?

ABA (APPLIED BEHAVIOR ANALYSIS) NEDİR?

Türkçe karşılığı “Uygulamalı Davranış Analizi” (UDA) olarak bilinen ABA, özel gereksinim gösteren bireylerin, eğitiminde kullanılan bir yöntemdir. Günümüzde yoğun bir şekilde, otizm spektrum bozukluğu teşhisi almış, özellikle okul öncesi çocuklarda uygulanır. Aba eğitimi davranış terapisi, davranışta gözlenebilir olumlu değişiklikler üretecek prosedürlerin geliştirilmesine adanmış, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde birebir eğitimle uygulanır. Tercihen yoğunlaştırılmış olarak yürütülebilecek uygulamalı, davranışsal, analitik, etkili ve sistematik bir tekniktir.

Aba, yani uygulamalı davranış analizi, davranış problemleri gösteren bireylerin olumlu davranışları ödüllendiren ve teşvik eden bir model olarak tanımlanabilir. Ana amaç problemli davranışın giderilmesi olup, buna yönelik olarak da ödül-mola-ceza gibi pekiştireçler kullanılır.  

ABA’nın Amacı Nedir?

Uygulanan metotların otizm spektrum bozukluğu olan bireyler üzerindeki etkileri araştırılarak, değiştirilir, geliştirilir ya da uygun tepki alınmış ise devam ettirilebilir. Odak noktası olarak olumsuz davranışların azaltılması ya da olumsuz davranışların yerine olumlu davranışların geliştirilmesi hedef olarak belirlenir.

Temelde otizm spektrum bozukluğu olan bireyin, sosyal çevresine uyum sağlayacağı davranışları, uygulamalı olarak analiz ederek olumlu davranışlara odaklanılmaktadır.

Özet olarak uygulamalı davranış analizinde hedeflenen davranışla çevre arasındaki fonksiyonel ilişki değerlendirilerek, olumsuz davranış değiştirilmeye çalışılır.

ABA’nın Özellikleri

Aba, dünyada eski ve etkisi kanıtlanmış yegane otizm spektrum bozukluğu tedavisi olarak hala geçerliliğini korumaktadır. Dehb, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, özel öğrenme güçlüğü gibi alanlarda da uygulanabilmektedir. Aşağıda ABA eğitim terapisinin 8 özelliği listelenir.

1. Uygulamalı

ABA terapi incelenen davranışın sosyal önemine odaklanır. Örneğin, uygulamacı olmayan araştırmacı yeme davranışını inceleyebilir, çünkü bu araştırma metabolik süreçleri netleştirmeye yardımcı olur. Uygulamacı araştırmacı ise çok az veya çok fazla yemek yiyen bireylerde yeme davranışını inceleyebilir, böylece bu davranışı daha kabul edilebilir olacak şekilde değiştirebilir.

2. Davranışsal

ABA terapileri pragmatiktir, bireyin etkili bir şey yapmasını nasıl mümkün kılacağını kendisine sorar. Bu soruyu cevaplamak için, davranışın kendisi, nesnel olarak ölçülmelidir zaten uygulamalı davranış analizi tanımında buradan gelmektedir. Sözlü açıklamalar, açıklanan davranışın yerine değil, kendi içinde davranış olarak ele alınır.

Analitik

Uygulamalı davranış analisti hedef davranışı kontrol eden olayları anlayıp bu davranışları manipüle edebildiğinde Aba terapi eğitimi( Uda) başarılı olur. Buna rağmen araştırmacının ilgili olayları ayarlayabildiği laboratuvarda bu durum nispeten kolay olabilirken, Uygulanan bazı durumlarda her zaman kolay değildir.

Etik standartlarını korurken kontrolü göstermek için uygulanan ortamlarda kullanılabilecek iki yöntem vardır. Bunlar ters tasarım ve çoklu temel tasarımdır.

Ters tasarım ve çoklu temel tasarım

Ters tasarımda, deneyci önce seçim davranışını ölçer, müdahale getirir ardından davranışı tekrar ölçer. Tasarımda daha sonra müdahale kaldırılır ya da azaltılır, davranış bundan sonra tekrar ölçülür. Müdahale, bu manipülasyonlara yanıt olarak davranışın değiştiği ölçüde etkilidir.

Çoklu temel tasarımdaysa geri döndürülemez gibi görünen davranışlar için bu yöntem kullanılabilir. Burada birkaç davranış ölçülür ve daha sonra müdahale sırayla her birine uygulanır. Çoklu temel tasarımda müdahalenin etkinliği, sadece müdahalenin uygulandığı davranıştaki değişikliklerle ortaya çıkar.

Teknolojik

Akademik olarak yetkili olan araştırmacıların doğru şekilde çalışabilmeleri için analitik araştırmanın tanımının açık ve ayrıntılı olması beklenir. Cooper vs.
Bunu kontrol etmek için bir yol tanımlayın

Uygulamalı davranış analizi(UDA, ABA, Applied Behavior Analysis) konusunda eğitilmiş olan kişiye açıklamayı okuyun ardından prosedürü ayrıntılı olarak uygulayın. Kişi hata yaparsa veya herhangi bir soru sormak zorundaysa, açıklamanın iyileştirilmesi gerekir.

Kavramsal Sistematik

Aba terapi eğitimi tanımı içerisinde davranış analizi sadece etkili müdahalelerin listesini oluşturmamalıdır. Aksine, bu yöntemler mümkün olabildiğince davranış ilkelerine dayandırılmalıdır. Uygun olduğunda “ikincil takviye” ya da “hatasız ayrımcılık” gibi teorik olarak anlamlı terimlerin kullanılmasına yardımcı olur.

Etkili

Analitik yöntemler teorik olarak bilimsel olmalarına rağmen, etkili olmalıdırlar. Uygulamalı davranış analizinde eğer yapılan müdahale pratik kullanım için yeterince büyük bir etki üretmezse, analiz başarısız olmuştur

Genellik

Davranış analistleri genel olarak uygulanabilir müdahaleleri hedeflemelidir, yöntemler farklı ortamlarda çalışmalı, birden fazla davranışa uygulanmalı ve uzun süreli etkileri olmalıdır.

Erken teşhis(Erken Tanı) neden çok önemlidir

Küçük yaşlardaki çocuklarda ve bebeklerde öğrenme çok hızlıdır. Beyin sünger gibi verilen bütün bilgiyi emmek üzerine evrimleşmiştir çünkü hayatta kalma savaşı ” insan” kendini ortama adapte edebilme savaşı vermektedir. Yaşamın ilk yıllarında öğrenme, merak duygusuyla birlikte çok hızlıyken ilerleyen yaşlarda azalmaktadır. Hayatın ilk yıllarda çok hızlı gelişme gösterilebilirken ilerleyen yıllarda git gide azalmaktadır, öğrenme gibi birçok yetenekte yavaşlamaktadır.

Erken teşhis bunun için özellikle önemlidir. Bu tür nörogelişimsel farklılıklarda( Dehb, Hiperaktivite, Otizm, Disleksi) Aba terapileri olumlu davranış öğretimi sağladığından çok etkili olabilmektedir. Özellikle 12 yaş öncesinde çocuklarda ve bebeklerde ilaçsız tedavinin, eğitimle mümkün olduğunun bilinmesi ebeveynler, aileler ve anneler için çok değerlidir.

ABA terapistinin özellikleri nelerdir?

Aba terapisti, akredite kuruluşlardan ABA terapi eğitimleri alarak, uygulamalı sınıf içi eğitimlerle gelişimlerini tamamlayan kişiye verilen bir ünvandır. Her özel eğitimci maalesef ABA terapisti olamamaktadır çünkü bunu için belirli saatler teorik ve pratik eğitim alınmış olması gerekmektedir.

Sadece seminer çalışmaları kişisel gelişim için kullanılabilse de, çocuğun davranış gelişimi için yeterli değildir. Bu eğitimlerin ”Akredite Koordinatörler.” gözetiminde sınıf içi eğitimlerle desteklenmesi konunun en önemli noktasıdır. Çünkü bu uygulamalı bir bilimdir ve uzmanlığının da uygulamalı olması doğası gereğidir.

ABA TERAPİ eğitimi sadece otizm için mi kullanılır?

ABA terapi aslında davranış terapisidir. Yani kişinin olumsuz davranışlarını, toplumun tuhaf karşıladığı ve ileride kişiyi sosyal hayatından soyutlayacak davranışları azaltmak üzerine kurulu bir sistemdir.

Bu davranışlar sadece otizmde değil, Dehb, Dikkat eksikliği, Hiperaktivite gibi birçok nörogelişimsel farklılıkta kullanılabileceği bilinmektedir.

Otizmli bireyler yani otistik belirtiler gösteren çocuklarda uygulanan ABA terapileri çocuğun kendini küçük yaşlarda ifade edebilmesi üzerine kurgulanmış olan sistemdir.

Ancak otizm gibi birçok farklılık diğer bazı hastalıklarla ilişkili olabilir, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, anksiyete bozukluğu vb.

Otizm, dikkat eksikliği ve hiperaktivite, çocuk psikolojisi, disleksi, asperger, duyu bütünleme terapileri, evde fizik tedavi terapileri, dil konuşma ve zihinsel engel bazen içi içe geçebilen durumlar olabilmektedir. Bu noktada devlet destekli ücretsiz uzman desteği almaktan çekinmemek çocuk ve aile için önemlidir.

İletişim

Adres: Muslihittin, Çevreyolu Bulvarı No:5/1, 48000 Menteşe/Muğla Telefon: 0542 209 86 06 Mail: yaninizdayiz@mugladilakademi.com
Icon-instagram Icon-youtube

Hakkımızda

  • Kurumumuz
  • KVKK Aydınlatma Metni
  • Kadromuz
  • Galeri
  • İletişim

Biz Size Ulaşalım

Size ulaşmamız için bize mail adresinizi bırakabilirsiniz.

Copyright 2025 Muğla Dil Akademi | Tüm hakları saklıdır
Muğla Dil AkademiMuğla Dil Akademi